Katedra Konstytucjonalizmu i Ustrojów Państwowych

Katedra Konstytucjonalizmu i Ustrojów Państwowych w Instytucie Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Jagiellońskiego została utworzona w 2002 r., po wyodrębnieniu Instytutu Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych ze struktury Wydziału Prawa i Administracji i włączeniu go w skład nowo utworzonego Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych, ale historia badań nad zagadnieniami konstytucjonalizmu prowadzonych na Uniwersytecie Jagiellońskim jest jednak znacznie dłuższa, sięgając początków XIX w. W 1801 r. wraz z utworzeniem Katedry Umiejętności Politycznych w obrębie Wydziału Prawa zaczęła się rozwijać nowa dyscyplina – nauki polityczne. W latach 80. XIX w. powstała Katedra Prawa Administracyjnego i Statystyki. Wykłady z prawa politycznego prowadził wówczas prof. Franciszek Kasparek. Na początku XX w. powstała na Wydziale Prawa odrębna katedra prawa politycznego, którą kierował prof. Michał Bobrzyński. W okresie międzywojennym, kiedy to w ramach Wydziału Prawa funkcjonowała Szkoła Nauk Politycznych UJ, wykłady i seminaria z prawa politycznego prowadzili prof. prof. Michał Rostworowski i Maciej Starzewski. Po powołaniu w 1969 r. Instytutu Nauk Politycznych UJ wśród jego pierwszych wykładowców znaleźli się konstytucjonaliści prof. prof. Konstanty Grzybowski, Marek Sobolewski i Witold Zakrzewski. Dzięki trwałym związkom z Wydziałem Prawa problematyka ustrojowa od samego początku zajmowała poczesne miejsce w ramach nauk politycznych jako uniwersyteckiej dyscypliny naukowej, kształtując w ten sposób oblicze krakowskiej szkoły politologii.

Kierownikiem Katedry od początku jej istnienia jest prof. dr hab. Andrzej Zięba. W Katedrze jest także zatrudnionych czworo adiunktów: dr hab. Beata Kosowska-Gąstoł, dr hab. Tomasz Wieciech, dr Łukasz Jakubiak i dr Mateusz Kolaszyński. W Katedrze powstało jedenaście prac doktorskich oraz ponad dwieście magisterskich. Stopnie naukowe doktora uzyskali: dr Sabina Batko-Jakubiak, dr Aleksander Dańda, dr Justyna Eska-Mikołajewska, dr Łukasz Jakubiak, dr Roman Kilar, dr Mateusz Kolaszyński, dr Agnieszka Nitszke, dr Elżbieta Sadowska-Wieciech, dr Tomasz Wieciech, dr Bartosz Włodarski, dr Anna Zaroda-Dąbrowska. W latach 2012-2016 pracownicy i doktoranci Katedry wydali 12 monografii i monografii zbiorowych oraz uzyskali 7 grantów Narodowego Centrum Nauki.

Zainteresowania badawcze

I. ZAGADNIENIA KONSTYTUCJONALIZMU W PAŃSTWACH ANGLOSASKICH

  • Wielka Brytania

- polityczna konstytucja Zjednoczonego Królestwa

- częściowa kodyfikacja zasad ustrojowych

- przeobrażenia zachodzące w obrębie Izby Lordów

- ustrój administracyjno-terytorialny państwa (dewolucja)

- konwenanse konstytucyjne

- system partyjny

  • Stany Zjednoczone

- ustrój federalny i doktryna praw stanowych

- republikański konstytucjonalizm w XVIII i pierwszej połowie XIX wieku

- instytucje demokracji bezpośredniej na szczeblu stanowym

- zasada podziału władz na szczeblu federalnym i stanowym

- system prawny

  • Nowa Zelandia

- kultura prawno-ustrojowa

- system partyjny

  • System prawny common law

- kultura prawna państw anglosaskich

- doktryna precedensu

- historia common law

 

II. ZAGADNIENIA KONSTYTUCJONALIZMU WE FRANCJI I W PAŃSTWACH AFRYKI FRANKOFOŃSKIEJ

  • parlamentaryzm zracjonalizowany w V Republice
  • druga izba na tle przekształceń parlamentarnego systemu rządów
  • zastosowanie instytucji referendum w praktyce politycznej
  • koabitacja
  • recepcja francuskich wzorów ustrojowych w państwach Afryki frankofońskiej

 

III. PARTIE POLITYCZNE W SYSTEMIE POLITYCZNYM NA POZIOMIE KRAJOWYM, MIĘDZYNARODOWYM I PONADNARODOWYM

  • teoria partii i systemów partyjnych
  • struktury organizacyjne partii politycznych
  • europejskie partie polityczne
  • europeizacja partii politycznych
  • międzynarodowe organizacje partii
  • wielopoziomowe systemy partyjne

 

IV. USTROJOWE I POLITYCZNE ASPEKTY FUNKCJONOWANIA WSPÓŁCZESNYCH PAŃSTW DEMOKRATYCZNYCH

  • Systemy polityczne
  • Porównawcze prawo konstytucyjne
  • Federalizm
  • Instytucje demokracji bezpośredniej
  • Władza wykonawcza we współczesnym świecie
  • Systemy partyjne państw skandynawskich

 

V. USTROJOWE ASPEKTY BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO

  • Służby specjalne w systemach politycznych państw demokratycznych
  • Służby mundurowe w polskim systemie bezpieczeństwa wewnętrznego
  • Stany nadzwyczajne

 

VI. HISTORIA KONSTYTUCJONALIZMU

VII. HISTORIA NAUK POLITYCZNYCH NA UNIWERSYTECIE JAGIELLOŃSKIM

Kontakt

Katedra Konstytucjonalizmu i Ustrojów Państwowych INPiSM UJ
ul. Jabłonowskich 5
31-114 Kraków
pok. 11 i 13

Kierownik Katedry: prof. dr hab. Andrzej Zięba

Stanowisko: profesor zwyczajny 

Zainteresowania badawcze:

Konstytucjonalizm i systemy partyjne państw anglosaskich, historia konstytucjonalizmu, historia nauk politycznych.

Wizytówka w USOSWeb

Publikacje i więcej informacji

dr hab. Beata Kosowska-Gąstoł

Stanowisko: adiunkt z dr hab.

Zainteresowania badawcze:

Szeroko pojęte systemy polityczne ze szczególnym uwzględnieniem partii poli­tycz­nych na poziomie krajowym oraz międzynarodowym i ponadnarodowym, w tym:

  • Teoria partii i systemów partyjnych
  • Struktury organizacyjne partii politycznych
  • Międzynarodowe organizacje partii
  • Relacje między organizacjami partii chadeckich i konserwatywnych na płaszczy­źnie europejskiej
  • Europejskie partie polityczne, transnarodowe organizacje partii, grupy polityczne w Parlamencie Europejskim
  • Europeizacja partii politycznych
  • Wielopoziomowe systemy partyjne

Wizytówka w USOSWeb

Publikacje i więcej informacji

dr hab. Tomasz Wieciech

Stanowisko: adiunkt z dr hab.

Zainteresowania badawcze:

  • Konstytucjonalizm amerykański okresu wczesnej republiki
  • Konstytucjonalizm państw anglosaskich
  • Federalizm
  • Parlamentaryzm

Wizytówka w USOSWeb

Publikacje i więcej informacji

dr Łukasz Jakubiak

Stanowisko: adiunkt

Zainteresowania badawcze:

  • System polityczny Francji
  • Systemy polityczne państw anglosaskich
  • Instytucje demokracji bezpośredniej

Wizytówka w USOSWeb

Publikacje i więcej informacji

dr Mateusz Kolaszyński

Stanowisko: asystent z dr

Zainteresowania badawcze:

  • Służby specjalne w systemach politycznych państw demokratycznych
  • Polityka kryminalna
  • Służby mundurowe w polskim systemie bezpieczeństwa wewnętrznego

Wizytówka w USOSWeb

Publikacje i więcej informacji

Doktoranci